Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA), Osmanlı tarihçiliğinin en önemli isimlerinden Halil İnalcık’ın yaşamını ve bilimsel çalışmalarını ele alan “Halil İnalcık Hayatı Bizzat Tarih” adlı kitabı yayımladı. TÜBA Yaşam Öyküleri Dizisi’nin sekizinci kitabı olarak çıkan eser, Dr. Bülent Arı tarafından kaleme alındı.
Otuz yıllık arşiv birikimi
Kitabın hazırlanışında yaklaşık otuz yıl boyunca biriktirilen özel arşiv belgeleri, fotoğraflar, mektuplar ve yayımlanmış çalışmalar kullanıldı. Yazar, İnalcık’ın yanında geçirdiği on sekiz yıl boyunca akademik faaliyetlerini yakından takip etti ve hocasıyla yapılan uzun görüşmeler de eserin kaynakları arasında yer aldı.
Eser, İnalcık’ın yaşamını kronolojik bir bütünlük içinde ele alırken akademik çevresini ve birlikte çalıştığı bilim insanlarını da kayda geçiriyor. Arı, çalışmanın İnalcık külliyatına genel bir giriş niteliği taşıdığını ve ileride yapılacak daha ayrıntılı araştırmalara kaynaklık etmeyi amaçladığını belirtti.
TÜBA Başkanı Şeker’den değerlendirme
TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker, kitabın takdim yazısında İnalcık’ın Türk tarihçiliğini uluslararası arenada güçlü biçimde temsil ettiğini ifade etti. Şeker, İnalcık’ın arşiv belgelerini coğrafya, hukuk, iktisat ve sosyoloji perspektifiyle değerlendirerek kendisinden sonraki nesillerin takip ettiği bir ekol oluşturduğunu söyledi.
Şeker, akademinin İnalcık’ın bilimsel mirasını yaşatmayı bir vefa borcu olarak gördüğünü belirtti. Bu kapsamda TÜBA-TESEP Halil İnalcık Özel Ödülü’nün, sosyal ve beşerî bilimler alanında nitelikli Türkçe telif eserleri teşvik ettiğini vurguladı.
Osmanlı tarihine yeni bir bakış
İnalcık’ın çalışmaları siyasi tarih, sosyal ve ekonomik tarih, hukuk tarihi, şehir tarihi ve ticaret tarihi gibi farklı alanları kapsıyor. Osmanlı tarihini yalnızca savaşlar ve hükümdarlar üzerinden okuyan geleneksel yaklaşımın ötesine geçen İnalcık, devlet kurumlarını, üretim ilişkilerini ve toplumsal yapıyı araştırmaların merkezine yerleştirdi.
Eserleri dünyanın önde gelen üniversitelerinde temel başvuru kaynakları arasında yer alıyor. İnalcık’a; yirmi üç üniversiteden fahri doktora, TÜBA Şeref Üyeliği, British Academy ve American Academy of Arts and Sciences üyelikleri, Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü ile Kral Faysal Ödülü verildi.
