İstanbul Venedik Sarayı’nda (Palazzo di Venezia) düzenlenen “Türkiye-İtalya Ekonomik ve Ticari İlişkileri: Tarihsel Perspektif” başlıklı programda, TÜBA Konsey Üyesi ve İTÜ eski Rektörü Prof. Dr. İsmail Koyuncu, TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker’i temsilen konuştu. Açılışta İtalya’nın Türkiye Büyükelçisi Giuseppe Manzo ile Koyuncu protokol konuşmaları yaptı.
Tarihsel Arka Plan ve Ankara Anlaşması
Koyuncu, iki ülke arasındaki ilişkilerin Osmanlı dönemindeki kapitülasyonlardan 19. yüzyıldaki ticari ve mali bağlara, oradan günümüzdeki iş birliklerine uzandığını söyledi. Konuşmasında 1963’te imzalanan Ankara Anlaşması’nı ilişkilerdeki önemli dönüm noktalarından biri olarak andı. Sanayi, enerji, ulaştırma, savunma sanayisi, teknoloji, turizm ve bilimsel araştırma alanlarında bugün de iş birliği yürütüldüğünü ifade etti.
Bilim Diplomasisi ve Akademik İş Birliği
Koyuncu, TÜBA tarafından yayımlanan İtalyan Elçi Raporları (1512-1789) adlı eserden de bahsetti. Venedik ve Vatikan arşivlerindeki belgelere dayanan çalışmanın Osmanlı-İtalyan ilişkilerinin siyasi, ekonomik, sosyal ve kültürel boyutlarını ortaya koyduğunu belirtti. Roma’da katıldığı, Avrupa Birliği destekli Water4All projesine dair bilgi verdi ve İtalyan ortaklarla yeni proje başvuruları yapıldığını aktardı. TÜBA’nın İtalya’daki Accademia Nazionale dei Lincei ile ilişkileri ve iki akademi arasındaki Mutabakat Zaptı da konuşmada yer aldı.
Koyuncu, iklim değişikliği, su kaynaklarının korunması, enerji güvenliği ve yapay zekâ gibi küresel sorunlarda uluslararası bilimsel iş birliğinin belirleyici olacağını vurguladı. Bu kapsamda 19-20 Mart 2027 tarihlerinde TÜBA ev sahipliğinde İstanbul’da düzenlenmesi planlanan Dünya Bilim Forumu’na (World Science Forum) değindi.
Oturumlarda Ele Alınan Başlıklar
Gaetano Sabatini, modern dönemde Osmanlı kapitülasyonlarını; Giampaolo Conte, 19. yüzyılın ikinci yarısındaki ticari ve mali ilişkileri ele aldı. ODTÜ’den Ebru Boyar, Geç Osmanlı İstanbul’unda Guillaume de Bondini ve La Turchia / La Turquie gazetesini anlattı. Alessandro Albanese Ginammi, 1963 tarihli Avrupa Ekonomik Topluluğu ile Ortaklık Anlaşması’nı değerlendirdi. Lelio Iapadre ise Avrupa Birliği bağlamında iki ülke arasındaki ticaretin güncel durumunu ve geleceğini paylaştı. Programın kapanış değerlendirmelerini Gaetano Sabatini yaptı.
